Tập cho trẻ kỹ năng tự đi vệ sinh khi có nhu cầu

Kỹ năng tự đi vệ sinh là một trong những kỹ năng khó dạy nhất vì nó đòi hỏi ở trẻ sự nhận biết về các tác nhân kích thích nội tại ( VD: Đầy bọng đái, đau bụng muốn đi cầu, cảm giác khó chịu khi bị dơ bẩn…) và vì nó bao gồm nhiều kỹ năng liên quan.
Trẻ phải có 3 điều kiện để học kỹ năng tự đi vệ sinh khi có nhu cầu. Các điều kiện này phụ thuộc lẫn nhau và liên quan tới sự phát triển sinh lý của trẻ, đặc biệt sự trưởng thành của hệ thống thần kinh trung ương và các cơ điều chỉnh sự co thắt phục vụ quá trình thải chất của cơ thể. Ba điều kiện đó là:
– Sự ổn định trong cơ chế thải chất của cơ thể ( Cơ chế tiểu tiện và đại tiện )
– Khoảng cách thời gian tiểu tiện từ một đến hai tiếng một ngày.
– Tuổi đời từ hai tuổi trở lên.
Để có thể dạy trẻ đi tự vệ sinh khả năng thông thường trải qua các bước sau:
* Bước đầu tiên là làm quen với lịch đi vệ sinh:
Trước tiên có thể quan sát và nhận thấy biểu hiện chứng tỏ trẻ có nhu cầu đi vệ sinh, theo dõi khoảng cách thời gian trẻ có nhu cầu và cho trẻ đi vệ sinh. Sau đó lên một lịch đi vệ sinh cho phù hợp với nhu cầu của trẻ. Bám sát lịch đi vệ sinh đã lên, có thể bước đầu cần dẫn dắt hoặc nhắc nhở trẻ tạo phản xạ có điều kiện cho việc đi vệ sinh đúng lịch. Và luôn sử dụng hình ảnh kết hợp lời nói cử chỉ phù hợp với nhu cầu vệ sinh của trẻ để giúp trẻ hiểu.

VD: – Cầm tay trẻ chỉ vào “chim”/”đít” của trẻ và nói “tè/ị” vào những lần đi vệ sinh tiếp theo và tập cho trẻ tự cởi quần khi đi vệ sinh
– Nếu có được hình ảnh giao tiếp “hình bồn cầu”, có thể cho trẻ sử dụng hình ảnh (lấy hình ảnh) khi muốn đi vệ sinh + luôn luôn kết hợp lời nói
– Thực hiện nhiều lần, lặp đi lặp lại
– Phải khen con khi con có 1 số biểu hiện tốt như: tự đi vào nhà vệ sinh, hoặc chỉ tay để thể hiện nhu cầu vệ sinh
* Bước thứ hai nhằm giúp trẻ có thể thực hiện kỹ năng đi vệ sinh độc lập.
Ở bước này giáo viên cần dạy cho trẻ nhận thức là mình phải đi vệ sinh và phải phân biệt được biểu hiện khác nhau của việc tiểu tiện và đại tiện. Trẻ có thể nói với một ai đó hoặc ra dấu, ký hiệu, dử dụng hình ảnh giao tiếp để thể hiện là muốn đi vệ sinh hoặc xin phép đi vệ sinh. Khi trẻ đưa ra dấu hiệu như vậy cần khen trẻ và nhanh chóng đưa trẻ đi vào nhà vệ sinh. Tùy vào nhu cầu của trẻ ( tiểu tiện hay đại tiện ) mà giáo viên kết hợp dạy trẻ các kỹ năng tương ứng (ví dụ: là con trai: khi muốn đi tè thì kéo quần xuống khỏi bộ phận sinh dục và đứng để tiểu, sau đó kéo quần lên -> dội cầu, rửa tay)
* Bước cuối cùng là lúc trẻ có thể thực hiện kỹ năng đi vệ sinh một cách độc lập.
Trong giai đoạn này giáo viên sẽ giảm dần sự trợ giúp của mình đối với trẻ và luôn động viên, khen khích lệ trẻ mỗi khi tự lập được một hành động kỹ năng nào đó của quá trình đi vệ sinh.
* Các kỹ năng tự đi vệ sinh cần luyện tập cho trẻ CPTTT mầm non.
– Cách gọi khi muốn đi vệ sinh.
– Đi vệ sinh cần người trợ giúp.
– Tự đi vệ sinh không cần giúp.
– Sử dụng nhà vệ sinh công cộng.

Biên soạn bởi canthiepsomhcm.edu.vn

Recent Posts

Leave a Comment