Phát triển các giác quan cho trẻ chậm phát triển trí tuệTrẻ em có thể học hỏi qua nhiều con đường khác nhau: như trẻ học thông qua đồ vật, thông qua hoạt động vui chơi. Trẻ học bằng cách tự tìm tòi khám phá và cố gắng nhận thức thế giới xung quanh. Trẻ học hỏi thông qua kinh nghiệm sống hàng ngày. Bên cạnh đó trẻ còn học thông qua các giác quan. Như vậy, giác quan có vai trò rất lớn đối với việc phục hồi, hình thành và phát triển các chức năng trí tuệ của trẻ em nói chung và trẻ CPTTT nói riêng. Mặc khác việc phát triển các giác quan là một trong những nội dung giáo dục quan trọng trong giáo dục đặc biệt, bởi ngay từ khi trẻ sinh ra cảm nhận thế giới thông qua việc tri giác thế giới xung quanh bằng tất cả các giác quan như: sờ nắn, nhìn, nghe, ngửi, nếm. Do vậy, sự hình thành và phát triển khả năng đa dạng ở trẻ CPTTT là tiền đề cho hoạt động nhận thức và tạo những điều kiện căn bản cho trẻ có thể phát triển được các tố chất khác. Do đó nên phát triển các giác quan cho trẻ từ khi trẻ còn nhỏ.

Phát triển các giác quan cho trẻ như: Thị giác,thính giác, vị giác,khướu giác, xúc giác

Phát triển thị giác (khả năng nhìn cho trẻ)

Phát triển các giác quan cho trẻ chậm phát triển trí tuệ

Gần 80% kiến thức về thế giới xung quanh được con người tiếp nhận thông qua đôi mắt. Do vậy việc phát triển khả năng nhìn sẽ giúp trẻ thu nhận được nhiều kiến thức xung qunah hơn. Vậy muốn phát tiển khả năng nhìn cần:
– Cho trẻ nhìn xa (điều tiết mắt) cho biết kết quả vật thể trẻ nhìn được
– Cho trẻ nhìn gần (điều tiết mắt) cho biết kết quả số vật thể trẻ nhìn được
– Cho trẻ nhìn qua ống nhòm, ô nhỏ… cho biết vật thể nhìn được
– Cắt các bức tranh thành nhiều mảnh và ghép lại như cũ

Phát triển thính giác (khả năng nghe)

Những âm thanh trẻ nghe được sẽ quyết định về sắc thái tình cảm của trẻ trong các tình huống. Phát triển thính giác sẽ giúp trẻ học ngôn ngữ nói tốt hơn. Do vậy, phát triển thính giác cần:
– Nghe nói thầm khoảng cách 1/2 m rồi tăng khoảng cách cho xa dần và trả lời khi nghe được tín hiệu
– Nghe nói to khoảng cách 5m và trả lời sa khi nghe tín hiệu.
– Luyện nghe tiếng động to, nhỏ khác nhau (chuẩn bị vỏ lon bia: 10 chiếc ), trong lon đựng sỏi, cát để gây tiếng động khác nhau.Tập nghe để phân biệt cường độ âm thanh.
– Tập nghe và phân biệt tiếng động: tiếng người, tiếng động vật, động cơ, âm nhạc… ( cho nghe âm thanh ở môi trường trẻ sống )
– Luyện nghe và phân biệt âm thanh âm nhạc ( dùng nhạc cụ hay băng nhạc )
– Luyện nghe và các âm thanh khác nhau

Phát triển cơ quan xúc giác

Phát triển các giác quan cho trẻ chậm phát triển trí tuệ

Muốn xúc giác của trẻ nhanh nhạy và phản ứng linh hoạt cần có sự rèn luyện. Dưới đây là một số bài tập gợi ý:
– Luyện về cảm giác nhiệt độ : nóng , lạnh
– Luyện về cảm giác cơ học : đau, buốt
– Phát triển khả năng thụ cảm : ở môi trường qua da
– Sờ vào vật có nhiệt độ – cho nhận xét
– Sờ vào các vật có nhiệt độ bình thường, nước đá – cho nhận xét
– Nhận biết các cảm giác thoải mái, đau đớn khi da bị tác động của môi trường.

– Sờ vào đồ vật có độ trơn nhám, sần sùi, cứng, mềm cảm nhận và cho biết nhận xét của trẻ

– Sờ các loại trái cây và đoán xem trái đó như thế nào (vd: mềm, cứng, gai…)

Phát triển vị giác (khả năng cảm nhận qua lưỡi)

Phát triển các giác quan cho trẻ chậm phát triển trí tuệ

Hướng dẫn trẻ biết có bốn giác quan khác nhau : ngọt, chua, mặn và đắng. Cần hướng dẫn trẻ nếm bằng lưỡi và sử dụng một số từ vựng để miêu tả: ướt, khô, giòn, xốp, mềm, cứng, dai, cay, lạnh, nóng…Như vậy, muốn trẻ có khả năng cảm nhận vị giác tốt cần:
– Luyện khả năng phân biệt các vị chua, cay, đắng, ngọt, mặn… cho trẻ nếm các vị và nêu cảm giác.
– Luyện phát triển cơ lưỡi, vận động linh hoạt : đưa lưỡi ra, rụt lại, đưa lưỡi sang phải, sang trái, đưa lưỡi di chuyển từ răng cửa hàm trên đến ngạc mềm và từ răng cửa hàm xuống lợi ( cử động làm cong lưỡi ).

Phát triển khứu giác (khả năng phân biệt mùi)

Phát triển các giác quan cho trẻ chậm phát triển trí tuệ

Muốn phát triển khả năng cảm nhân thông qua mũi cho trẻ cần thực hiện các bài tập sau:
– Luyện khả năng phân biệt mùi thơm, hôi…
– Luyện thở bằng mũi : hít không khí vào mũi và thở ra bằng miệng.
– Luyện tập phát hiện mùi vị ở môi trường sống (hương hoa, vườn cảnh, cây cối quanh nhà có mùi thơm…)

-Luyện ngửi các loại trái cây và đoán xem trái đó là trái gì.

Các bài viết tham khảo:

Biên soạn bởi canthiepsomhcm.edu.vn

Recommended Posts

Leave a Comment